धार्मिक स्थल रौता पोखरी : पर्यटन प्रवद्र्धनमा अघि बढ्दै

रोतामाई गाउँपालिकाका पूर्व अध्यक्ष गजेन्द्र बहादुर खड्काले आफ्नो कार्यकालमा संघीय सरकार , प्रदेश सरकार र पालिकाको करीब ९ करोडको लगानीमा पर्यटन प्रवद्र्धन कार्यक्रम अन्तर्गत पूर्वाधार तयार पारिएको बताउनु भयो ।

पोखरीको वरिपरी पदमार्ग बनाइएको छ भने वरपर किरात धर्मका अनुयायीहरू तथा किरात वंशका प्रथम राजा यलम्बरको, गौतम बुद्धको, पारुहाङ सुम्निमाको मुर्ती बनाउनुका साथै गणेश लक्ष्मी शिवजी लगायतका देवी देवताको मुर्ती बनाएर राखिएको पूर्व पालिका अध्यक्ष खडकाले बताउनु भयो ।

बि.स. १९६४ सालमा ओखलढुङ्गा जिल्लाको रुम्जाटारका भुजुन गुरुङले भेडा चराउन सो ठाउँमा गोठ बनाएर राखेका थिए । भेडा चराउन रौता पोखरी भएको ठाउँमा लगेछन् तर साँझमा भेडा गोठमा नफर्केछि धेरै ठाउँमा खोजी गरे फेला पारेनन् । राती सपनामा गुरुङलाई देवीले म रौता रानी नामकी देवी हुँ यहाँ मेरो वासस्थान रहेकोले भेडा चराएर फोहर नगर्नु । यहाँ मेरो मन्दिर स्थापना गरी दैनिक पुजाआजा गर्नु भनेर अलप भैछन् । भोलि पल्ट गुरुङले देवीले भने अनुसार पोखरीको उत्तर पूर्वतर्फको डिलमा मन्दिर बनाएर पूजा गरेपछि साँझमा हराएका सबै भेडा गोठमा आएको किम्बदन्ती भनौ वा लोकोक्ति रहेको छ ।

रौतामाई गाउँ पालिका, कोशी प्रदेश सरकार र संघीय सरकारको करीब १३ करोड रुपैया हालसम्म रौता पोखरीको विकास तथा पर्यटन प्रवद्र्धन अन्तर्गतको काममा खर्च भैसकेको बताइएको छ । पोखरीको वरपर फलामको घेराबेरा तथा भवन लगायतका अन्य भौतिक संरचना निर्माण गरिएको छ । अन्य संरचनाहरु पनि निर्माण गर्दै जाने योजना रहेको ६ नं वडा सदस्य तिलक बहादुर मगरले बताए ।

समुन्द्र सतहबाट १ हजार ७ सय ७० मिटरको उचाईमा रहेको रौता पोखरीमा वरिपरी वन भए पनि पोखरीमा रुखको पात देखिदैन । हावाहुरीले उडाएर पोखरीमा पर्नु पर्ने हो तर पर्दैन । पानी कञ्चन भैरहन्छ । पोखरीमा पानी त्यहीबाट उम्रिएको र रौताकै पानी जमिन मुनिबाट बग्दै गएर उत्तरतिर राँकुली रसुवा, पश्चिमबाट त्रियुगा, दक्षिणबाट बरुवा र पूर्वबाट अधेरी खोला बगेको छ । भनौँ ती खोलाको मुहान नै रौता पोखरी हो । उदयपुरको इलाम भन्दा पनि हुने रौतामा पानी परिरहन्छ भने कुनै बेला हावाहुरी आउने, बादल लाग्ने ,कुहिरोले ढाक्ने गर्दछ ।

उदयपुरको सदरमुकाम गाईघाटबाट करीब ५० किलोमिटर उत्तरमा पर्ने रौता पोखरीसम्म गाईघाटबाट साना तथा ठूला सवारी साधन हिउँद वर्षा सबै समयमा चल्ने गरेकोले यहाँ जाने आन्तरिक तथा वाह्य पर्यटकहरू आउने गरेका छन् । आन्तरिक पर्यटकहरू भने दिनहँु जसो आ आफ्नो भाकल बोलकबोल पुरा गर्न पूजा गर्न आउने गरेको पुजारी अधिकारीले बताएका छन् ।

हाल रौतामाई गाउँपालिकाले यहाँ आउने आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकहरुको सुविधाकालागि सुविधा सम्पन्न अतिथि गृह निर्माण गरेको छ भने होमस्टेहरु पनि र अन्य होटलहरु पनि संचालनमा रहेका छन । देशका विभिन्न भागबाट यहाँ पर्यटकहरु आइरहने भएकोले गाउँपालिकाले विशेष प्राथमिकता दिएर पर्यटन प्रवद्र्धन कार्यक्रमलाई अघि बढाएको छ । हाल दैनिक सय जनाभन्दा बढी पर्यटकहरु आउने र वनभोज खाने रमाइलो गर्ने गरेको पुजारी अधिकारीले बताए ।

जिल्लामा मात्र होइन जिल्ला बाहिर पनि चर्चित ठाउँ भएकोले यहाँ घुमफिर तथा धार्मिक पर्यटनकालागि अत्यन्त रमाइलो हुने अनुभव आफूले संगालेको र अरुला

अहिले हिउँदका समयमा रौता पोखरीमा घुमफिर गर्न आउने विभिन्न खालका सुटिङ गर्ने, म्युजिक भिडियो बनाउने समुहको भिड लागेको हुन्छ भने पिकनिक खान आउनेहरु पनि पोखरी वरपर देख्न सकिन्छ । स्थानीय प्रशासनले सुरक्षाकालागि हालै मात्र अस्थायी प्हरी चौकी स्थापना गरेर सुरक्षा व्यवस्था मिलाएको छ । पोखरीभन्दा केही तल बजार रहेको छ । यहाँ खान बस्नकालागि स्तरीय होटल नभए पनि गाउँले पाराका होटल संचालनमा छन भने होमस्टे पनि संचालन छ एउटा रिसोर्ट पनि रहेको छ ।

यहाँको मुल समस्या भनेको करीब ८ किलोमिटर सडक कालोपत्रे हुन नसक्नु हो । ६ नं वडाध्यक्ष पृथ्वी कुमार राईले त्रियुगा नगरपालिकाले आफ्नो पालिकाभित्र सडक बनाउने हो भने बाँकी क्षेत्रमा हामी आफैँ बनाउछौँ तर यसमा नगरपालिकाले बेवास्ता गरेको बताए । त्रियुगा नपा १५ डहरसम्म कालोपत्रे छ त्यहाँबाट ८ किलोमीटर रौता पर्दछ । करीब १ किलोमीटर परसम्म नगरपालिका पर्दछ भने बाँकी रहेको सडक खण्डमा रौतामाईले नै सडक बनाउने वडाध्यक्ष राईले बताए ।